Potansiyel yerli turistlerin konaklama işletmeleri tercihinde konaklama işletmelerinin sosyal sorumluluk faaliyetlerinin etkisi
Özet
Günümüzde yoğun rekabet ortamının yaşandığı turizm sektöründe, konaklama işletmelerinin
bu pazardan daha fazla pay almaları ve maksimum kar elde etmeleri, turistlerin istek ve
ihtiyaçlarını belirlemeye yönelik çalışmalar yapmalarına ve bu istek ve ihtiyaçları giderecek ve
daha fazla talep yaratacak ürün ve hizmetleri üreterek sunmalarına bağlıdır. Günümüzün bilinçli
ve duyarlı tüketicileri için bir ürün ya da hizmetin bir diğerine tercih edilmesi noktasında
ürünün/hizmetin fiyatı ve kalitesi yanında satın alınan ürün veya hizmeti üreten işletmelerin
sosyal sorumluluk faaliyetleri ile ilgili çalışmaları da önem arz etmektedir. Tüketiciler, satın
alma karar süreçlerinde artık sosyal sorumluluk faaliyetlerine katılan ve bu yönde çalışmalar
yapan işletmelerin ürünlerini önemser ve tercih eder hale gelmişlerdir. Günümüzde ürün ya da
hizmetlerinde kalite ve fiyat farklılıkları ile birbirlerine üstünlük sağlayamayan işletmeler, bu
farklılaşma yarışında topluma sağladıkları artı değerler ile ön plana çıkmaya çabalamaktadırlar.
İşletmeler, her geçen gün daha seçici ve bilgi sahibi olan tüketicilere, sosyal sorumluluk
faaliyetleri gibi farklı yöntemlerle dokunmaya çabalayarak, müşteri sadakati oluşturmanın
mücadelesini vermektedirler. Bu durumdan yola çıkarak; bu çalışmada potansiyel yerli
turistlerin konaklama işletmesi tercihlerinde, konaklama işletmelerinin sosyal sorumluluk
faaliyetlerine yönelik çalışmalarının, tercih edilmelerinde etkili olup olmadığının belirlenmesi
amaçlanmaktadır. Araştırmada potansiyel yerli turistlerin kurumsal sosyal sorumluluk
algılamalarını değerlendirmek amacıyla Carroll’un (1991) Dört Boyutlu Sosyal Sorumluluk
Modeli temel alınarak geliştirilmiş anket formundan yararlanılmıştır. Söz konusu anket
potansiyel yerli turist kapsamında değerlendirmeye alınan 291 kişiye uygulanmıştır. Araştırma
sonucunda, potansiyel yerli turistlerin konaklama işletmeleri tercihlerinde sırasıyla; “Yasal
Sosyal Sorumluluk”, “Ekonomik Sosyal Sorumluluk”, “Sağduyulu ve Gönüllü Sosyal
Sorumluluk” ve “Ahlaki Sosyal Sorumluluk” boyutlarında sınıflandırılan sosyal sorumluluk
faaliyetlerinde bulunan konaklama işletmeleri yönüne tercihlerini yönlendirdikleri tespit
edilmiştir. Ayrıca potansiyel yerli turistlerin eğitim ve gelir düzeyleri yükseldikçe, tatilleri için
sosyal sorumluluk faaliyetlerinde bulunan konaklama işletmelerini tercih ettikleri sonucuna
ulaşılmıştır. In the tourism sector today, where intensive competition environment is faced, if
accommodation enterprises want to get more share from this market and want to maximize their
profitability, they need to make studies in order to determine the requests and requirements of
tourists and to present more product and services in order to fulfill these requests and
requirements. For today’s conscious and sensitive consumer, social responsibility activities of
the enterprise which is providing the purchased product or service is important for selecting a
product as well as its price and quality. Consumers started to pay attention and prefer the
products of the enterprises which participate in social responsibility activities in their
purchasing decision process. Today the enterprises which could not provide superiority against
other enterprises in terms of price and quality try to become prominent with the positive values
they provide to the community. Enterprises try to touch the consumers, who are becoming more
selective and well informed day by day, by different methods such as social responsibility
activities in order to create customer loyalty. From this point of view, the aim of this study is
to determine whether social responsibility activities of the enterprises are effective in
accommodation enterprise preferences of potential domestic tourists or not. In the research, in
order to evaluate the corporate social responsibility perceptions of the potential domestic
tourists the survey developed by taking the four dimension social responsibility model of
Carroll (1991) as a basis, was used. This survey was applied to 291 people who were evaluated
under the scope of potential domestic tourist. At the end of the research, it was determined that
potential domestic tourists direct their preferences towards the accommodation enterprises
which act respectively in “legal social responsibility”, “economical social responsibility”,
“prodent and voluntary social responsibility” and “moral social responsibility” dimensions.
Besides it was also concluded that the domestic tourists tend to prefer accommodation
enterprises performing social responsibility activities as their education and income levels
increase.